अलनिनोच्या (El Niño) प्रभावामुळे आणि अपुऱ्या पावसामुळे गोंदिया जिल्ह्यातील सर्व ८ तालुक्यांमध्ये तीव्र दुष्काळजन्य परिस्थिती निर्माण झाली असून, रब्बी पीक घटण्याची मोठी शक्यता वर्तवली जात आहे। खरीप हंगाम हातातून गेल्यानंतर आता जमिनीत पुरेसा ओलावा नसल्यामुळे आणि धरणांमधील पाणी सिंचनासाठी मिळण्याची शक्यता कमी असल्याने रब्बी हंगामावर मोठे संकट आले आहे।
महाराष्ट्र शासनाने ऑक्टोबर २०२६ च्या सुधारित निर्णयात गोंदिया जिल्ह्यातील सर्वच्या सर्व ८ तालुक्यांना (तिरोडा, आमगाव, देवरी, सालेकसा, गोंदिया, गोरेगांव, अर्जुनी मोरगांव आणि सडक अर्जुनी) अधिकृतपणे दुष्काळग्रस्त घोषित केले आहे।
रब्बी पीक घटण्याची प्रमुख कारणे:
• जमिनीतील ओलाव्याची कमतरता: परतीचा पाऊस न झाल्याने आणि सरासरीच्या तुलनेत पर्जन्यमानात ४० ते ५०% तूट असल्याने जमिनीत रब्बीच्या पेरणीसाठी आवश्यक असणारा ओलावा नाही।
• सिंचनाचा तुटवडा: जिल्ह्यातील धरणांमध्ये काही प्रमाणात पाणीसाठा असला तरी पिण्याच्या पाण्यासाठी ते राखीव ठेवण्याची गरज असल्याने शेतीसाठी (सिंचनासाठी) पाणी उपलब्ध होण्याची शक्यता फार कमी आहे।
• तापमानात वाढ: यंदा हवामान बदलामुळे हिवाळ्यातही तापमान वाढण्याची आणि अलनिनोच्या प्रभावामुळे हिवाळी पाऊस कमी पडण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी वर्तवली आहे, ज्यामुळे रब्बीच्या उत्पादकतेवर परिणाम होईल।
कृषी विभागाचा सल्ला आणि सद्यस्थिती:
१. कमी पाण्याचे पीक लावण्याचे आवाहन: परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात घेऊन कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना जास्त पाण्याची पिके टाळून मका, मोहरी, जवस आणि हरभरा यांसारख्या कमी पाण्यावर येणाऱ्या पिकांची लागवड करण्यावर भर देण्याचा सल्ला दिला आहे।
२. शासकीय सवलती व मदत: दुष्काळ घोषित झाल्यामुळे जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांना जमीन महसुलात सूट, पीक कर्जाचे पुनर्गठन, शेती पंपाच्या वीज बिलात सवलत आणि विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ करण्यासारख्या १२ प्रकारच्या सवलती लागू करण्यात आल्या आहेत। तसेच तातडीची मदत म्हणून सणासुदीच्या काळात शेतकऱ्यांना ₹५,००० ची प्राथमिक सानुग्रह मदत जाहीर करण्यात आली आहे।
जर तुम्हाला या संदर्भात अधिक माहिती हवी असल्यास, कृपया सांगा:
Post a Comment